کتاب

امتیاز کاربران

پیشگفتار
به نظر می‏ رسد که بی ‏اعتنایی و حتی تلقی منفی نسبت به اقتصاد آزاد و غفلت از منطق حاکم برآن و ناشی از آن ، ریشه در مهجور ماندن مفهوم آزادی فردی در اندیشه‏ ورزی ایرانیان معاصر دارد . خردورزی ، دور شدن از دست‏ آویزهای احساسی در مسائل اجتماعی ، سیاسی و اقتصادی است . همان دست ‏آویزهایی که دست مایه تحریک و ایجاد هیجان گروه‏های چپ و راست برای اهداف و منافع خاص است . خردورزی در زمینه‏ های اجتماعی ، قبول حسابان و منطق موثر در روابط میان انسان‏هاست . حسابان و منطق اجتماعی ، سیاسی و اقتصادی مدرن طی دوران جدید ، به‏ویژه در دویست سال اخیر ، توسعه چشمگیری یافته است .
اندیشه‏ های جدید ، کم و بیش و به صور گوناگون طی دو قرن اخیر در ایران نیز بازتاب یافته است . روشنفکران ایرانی به منظور چاره‏جویی برای عقب‏ماندگی تاریخی جامعه ایران ، به افکار و آداب جوامع مدرن متوسل شده ‏اند . در سه فصل نخستین کتاب ، تلاش روشنفکران تجدد خواه به‏ طور اجمالی مورد بررسی قرار می‏ گیرد و سعی می‏ شود به کمک فرضیه‏ هایی ، " آزادیخواهی نافرجام در ایران معاصر" تا حد امکان تبیین گردد . در فصل چهارم ، مبانی تئوریک اندیشه اقتصادی مدرن و منطق و خردورزی حاکم بر شیوه تعقل مدرن به اختصار آمده است . در فصل‏های پنجم تا هفتم ، ساختار و عملکرد نهاد‏های مهم سیاسی و اقتصادی جامعه مدرن به‏طور اجمال بیان شده است تا خواننده بتواند از چشم‏اندازی کلی ، تصوری منسجم از واقعیت‏های دنیای مدرن پیدا کند .
هدف اصلی کتاب حاضر ارائه بسیار خلاصه‏ ای از خردورزی در امور سیاسی و اقتصادی است تا شاید به کمک آن ، از طریق زدودن برخی ابهام‏ها در فراگرد واپس ‏ماندگی جامعه ما ، بتوان برای حل این معضل به چاره جویی‏هایی معقول و موثر پرداخت . مباحث کتاب در یک چارچوب مرور تاریخی از اندیشه‏های اجتماعی کشور و جهان سازمان یافته است . هدف این وجه از کار معرفی اجمالی تاریخ اندیشه اجتماعی ، سیاسی و اقتصادی به جوانان کشور است .
نویسندگان این کتاب علل مغفول ماندن نظام اقتصاد آزاد در اندیشه معاصر ایرانیان را در حوادث تاریخ معاصر ردیابی کرده و برای تشریح آن فرضیه‏ هایی را ارائه می‏کنند . افزون بر تبیین موضوع ، مبانی تئوریک اندیشه مدرن و نیز ساختار و عملکرد نظام‏های سیاسی و اقتصادی جوامع مدرن نیز به‏طور خلاصه مورد بحث قرار خواهد گرفت تا امکان مقایسه و امکان ارائه راه‏ حل و برون‏ رفت از بن ‏بست فراهم آید . ضروری است از عزیزانی که پیشنهاد تدوین این کتاب را مطرح کردند و ما را در این امر ترغیب نمودند قدردانی شود . بسیاری از صاحب‏نظران ویرایش اولیه این کتاب را مطالعه کرده و ایرادهای آن را گوشزد کردند . ما در حد بضاعت تلاش کردیم که این ایرادها را مرتفع کنیم . از راهنمایی و بذل توجه این عزیزان نیز قدردانی می‏شود . ویرایش مجدد کتاب را آقای منصور مدرسی انجام داده‏اند که لازم می‏دانیم از زحمات ایشان قدردانی کنیم . به هر حال مسئولیت همه مطالب کتاب و ایرادهای باقیمانده در آن بر عهده نویسندگان است .